Nhóm sai lầm trong khảo sát và chuẩn bị
Nhiều sai lầm khi làm cột thép nhà xưởng bắt nguồn từ giai đoạn khảo sát, trước khi đặt bút vẽ. Đơn vị thi công thường dựa vào bản vẽ cũ hoặc số liệu trao đổi qua điện thoại thay vì đo đạc tại chỗ.
Hệ quả là tim trục, cao độ nền và vị trí móng không khớp với hiện trạng, khiến cột phải xử lý lại ngay từ khâu lắp dựng. Việc khảo sát địa chất sơ sài cũng khiến giải pháp móng và chân cột chọn theo cảm tính.
Một điểm khác là chưa thống nhất tải trọng sử dụng: cầu trục, tải treo thiết bị, mái lắp thêm sau này. Thiếu dữ liệu đầu vào, người thiết kế dễ chọn tiết diện cột theo thói quen thay vì theo tính toán.
Khảo sát còn cần ghi nhận cả điều kiện thi công thực tế: đường vận chuyển, không gian tập kết cấu kiện, khả năng tiếp cận của thiết bị cẩu lắp. Bỏ qua các yếu tố này khiến phương án dựng cột phải điều chỉnh giữa chừng, kéo theo sai lệch so với bản vẽ.
Nhóm sai lầm trong thi công cột thép nhà xưởng
Trong thi công, lỗi thường gặp là định vị chân cột và bulong neo sai lệch, dẫn tới cột bị nghiêng hoặc phải nong lỗ tại hiện trường. Việc nong lỗ, cắt bớt bản đế tùy tiện làm suy giảm liên kết giữa cột và móng.
Mối hàn và bulong liên kết cũng hay bị xử lý qua loa: hàn chồng, hàn thiếu chiều dài, siết bulong không đều. Những điểm này khó thấy bằng mắt nhưng ảnh hưởng trực tiếp tới khả năng chịu lực của khung.
Cột bị va đập, cong hoặc xoắn trong quá trình vận chuyển và cẩu lắp nhưng vẫn được dựng thay vì kiểm tra lại. Công tác chống xiên, giằng tạm trong lúc dựng khung cũng thường bị làm qua loa.
Việc căn chỉnh cao độ chân cột và độ thẳng đứng của thân cột cần được kiểm tra theo từng bước dựng, không dồn lại xử lý một lần. Nếu để sai lệch tích lũy qua nhiều trục, việc chỉnh sửa về sau sẽ tác động tới cả hệ khung và các cấu kiện liên quan.
Nhóm sai lầm khi nghiệm thu và bàn giao
Nghiệm thu là khâu dễ bị bỏ qua nhất. Nhiều hồ sơ chỉ ghi “đã kiểm tra đạt” mà không có biên bản đo cao độ, độ thẳng đứng của cột hay tình trạng mối liên kết.
Bản vẽ hoàn công không cập nhật các thay đổi tại hiện trường, nên sau này muốn cải tạo hay gia cố rất khó xác định kết cấu thực tế. Việc bàn giao thiếu hướng dẫn bảo trì cũng khiến chủ đầu tư không biết cần theo dõi hạng mục nào.
Nếu muốn nắm rõ nguyên lý liên kết giữa cột, kèo và xà gồ trước khi nghiệm thu, có thể tham khảo bài cấu tạo khung kèo thép.
Hệ quả thường gặp về sau
Cột lệch tim hoặc liên kết chân cột yếu có thể khiến khung bị rung, lún cục bộ hoặc nứt nền bê tông quanh chân cột. Những dấu hiệu này thường xuất hiện sau một thời gian vận hành, khi nhà xưởng đã đưa vào sản xuất.
Khi đó việc sửa chữa phức tạp hơn nhiều: phải gia cố chân cột, thay bulong, có khi phải dừng một phần dây chuyền để xử lý. Chi phí khắc phục và thời gian gián đoạn thường lớn hơn so với việc làm đúng ngay từ đầu.
Về lâu dài, hồ sơ không đầy đủ còn gây khó khăn khi mở rộng nhà xưởng hoặc lắp thêm thiết bị nặng lên kết cấu hiện hữu.
Ngoài ra, sai lệch ở cột còn kéo theo ảnh hưởng tới tôn mái, tôn vách và hệ xà gồ phía trên, vì các cấu kiện này liên kết trực tiếp với khung. Khi cần cải tạo, việc xác định lại chuỗi liên kết này thường mất nhiều thời gian nếu thiếu hồ sơ gốc.
Cách phòng tránh theo từng giai đoạn
Ở giai đoạn chuẩn bị, cần khảo sát hiện trạng và địa chất theo hồ sơ được duyệt, đồng thời chốt rõ tải trọng sử dụng trước khi thiết kế. Bản vẽ thi công nên được phê duyệt và thống nhất giữa các bên trước khi triển khai.
Trong thi công, cần kiểm tra tim trục và bulong neo trước khi dựng cột, kiểm tra mối hàn và bulong liên kết theo bản vẽ. Cột bị biến dạng trong vận chuyển cần được đánh giá lại trước khi lắp.
Khi nghiệm thu, nên lập biên bản đo đạc và cập nhật bản vẽ hoàn công, kèm hướng dẫn theo dõi định kỳ. Đơn vị thực hiện dịch vụ nhà thép tiền chế có thể hỗ trợ kiểm tra các bước này cùng chủ đầu tư.
Thông tin trong bài mang tính tham khảo; thông số thực tế phụ thuộc kết quả khảo sát hiện trạng và bản vẽ được duyệt cho từng công trình.
Nếu nhà xưởng đang có dấu hiệu cần kiểm tra cột thép, bạn có thể liên hệ NHÀ THÉP TIỀN CHẾ BÌNH DƯƠNG qua số 0937 590 699 để được tư vấn bước đầu. Hoặc gửi yêu cầu khảo sát hiện trạng để đơn vị hỗ trợ đánh giá đúng hạng mục cần xử lý.